Volmacht algemeen (procuratie) – model

Presentatie

Een volmacht is de bevoegdheid die een volmachtgever aan een gevolmachtigde verleent om in naam van de volmachtgever rechtshandelingen te verrichten, waarvan de rechtsgevolgen rechtstreeks in het vermogen van de volmachtgever intreden. Een algemene volmacht (ook wel procuratie genoemd in de zakelijke context) verleent de gevolmachtigde de bevoegdheid tot het verrichten van alle of nagenoeg alle rechtshandelingen namens de volmachtgever, in tegenstelling tot een bijzondere of specifieke volmacht die beperkt is tot een of meer met name genoemde handelingen (bijvoorbeeld de verkoop van een specifiek goed of vertegenwoordiging in één procedure). Rechtsgrondslag: vertegenwoordiging en volmacht worden geregeld door art. 3:60 e.v. BW. Op grond van art. 3:61 BW moet de volmacht uitdrukkelijk of stilzwijgend zijn verleend en kan zij, behoudens wettelijke uitzonderingen, vormvrij tot stand komen. Een volmacht kan schriftelijk, mondeling of zelfs stilzwijgend (uit gedragingen af te leiden) worden verleend, al is voor een algemene volmacht met een ruime en ingrijpende reikwijdte schriftelijke vastlegging in de praktijk vrijwel altijd noodzakelijk om de omvang van de bevoegdheid tegenover derden (banken, notarissen, overheidsinstanties) aan te kunnen tonen. Herroepelijkheid: op grond van art. 3:72 BW is een volmacht in beginsel te allen tijde herroepelijk door de volmachtgever, ook wanneer zij voor een bepaalde tijd of onherroepelijk is verleend, tenzij zij is verleend mede in het belang van de gevolmachtigde of van een derde — in dat laatste geval kan herroeping beperkt of uitgesloten zijn. De volmacht eindigt voorts door de dood, ondercuratelestelling of faillissement van de volmachtgever of de gevolmachtigde, tenzij uitdrukkelijk anders is bepaald (een 'doorlopende' volmacht die de dood overleeft, is slechts in beperkte mate mogelijk en vergt zorgvuldige formulering). Levenstestament als zwaardere variant: voor een duurzame algemene volmacht die met name is bedoeld om te voorzien in eventuele toekomstige wilsonbekwaamheid van de volmachtgever (bijvoorbeeld door ziekte of ouderdom), wordt in de praktijk doorgaans gekozen voor een levenstestament. Dit is een notarieel verleden akte, geregistreerd in het Centraal Levenstestamentenregister (CLTR), die een uitgebreide en specifiek op wilsonbekwaamheid toegesneden regeling bevat, met eigen waarborgen (zoals de mogelijkheid van toezicht door een vertrouwenspersoon). Een gewone onderhandse algemene volmacht is niet hetzelfde instrument en biedt niet dezelfde waarborgen; voor duurzame, verstrekkende volmachten met het oog op wilsonbekwaamheid is notarieel advies en een levenstestament aan te raden. Aansprakelijkheid van de gevolmachtigde: de gevolmachtigde dient binnen de grenzen van zijn volmacht te handelen. Handelt hij daarbuiten (onbevoegde vertegenwoordiging), dan bindt de rechtshandeling de volmachtgever in beginsel niet, tenzij deze de handeling bekrachtigt (art. 3:69 BW), en kan de gevolmachtigde jegens de wederpartij aansprakelijk zijn op grond van art. 3:70 BW. Ook bij misbruik van bevoegdheid binnen de formele grenzen van de volmacht kan de gevolmachtigde intern jegens de volmachtgever aansprakelijk zijn wegens onbehoorlijke uitvoering van zijn taak. Veelgemaakte fouten: het niet duidelijk afbakenen van de reikwijdte van een algemene volmacht, het gebruiken van een onderhandse algemene volmacht waar een notarieel levenstestament passender was (bijvoorbeeld met het oog op toekomstige wilsonbekwaamheid), het niet vastleggen van een uitdrukkelijke herroepingsregeling, en het ontbreken van schriftelijk bewijs van de volmacht tegenover derden.