Schuldbekentenis – model naar Belgisch recht

Presentatie

De schuldbekentenis is een document waarin een schuldenaar uitdrukkelijk erkent een bepaald geldbedrag verschuldigd te zijn aan een schuldeiser, met vermelding van de oorzaak van de schuld en de wijze van terugbetaling. Naar Belgisch recht vindt zij haar grondslag in de algemene regels van het verbintenissenrecht, sinds de inwerkingtreding van het nieuw Burgerlijk Wetboek vastgelegd in Boek 5 "Verbintenissen". De bewijsrechtelijke gevolgen worden sinds 1 november 2020 beheerst door Boek 8 "Bewijs" van het nieuw BW. Het "goed voor"-vereiste: dit is het belangrijkste Belgische aandachtspunt bij een schuldbekentenis. Artikel 1326 van het oud Burgerlijk Wetboek — waarvan de inhoud is overgenomen in de artikelen 8.16 tot 8.18 nieuw BW — bepaalt dat een onderhandse akte waarbij één partij zich verbindt om een geldsom te betalen aan een andere partij, in beginsel volledig in de eigen hand van de ondertekenaar moet worden geschreven, óf voorzien moet zijn van een handgeschreven "goed voor"-vermelding (of een gelijkwaardige formule) met het erkende bedrag voluit in letters. Ontbreekt deze vermelding, dan verliest het document niet noodzakelijk elke waarde, maar de bewijskracht als volwaardige onderhandse akte komt in het gedrang: het document kan dan hoogstens gelden als een begin van bewijs door geschrift, dat moet worden aangevuld met andere bewijselementen. Dit is een vormvereiste die in de Belgische praktijk vaak over het hoofd wordt gezien, terwijl ze net het verschil maakt tussen een sluitend bewijsstuk en een kwetsbaar document in geval van betwisting. Schriftelijk bewijs boven €3.500: krachtens artikel 8.9 nieuw BW moet een rechtshandeling met een waarde boven €3.500 in beginsel door een geschrift worden bewezen, tenzij er een begin van bewijs door geschrift voorhanden is dat wordt aangevuld met andere bewijsmiddelen, of tenzij een wettelijke uitzondering geldt (bijvoorbeeld de morele onmogelijkheid om een geschrift op te stellen tussen partijen die elkaar goed kennen). De schuldbekentenis is bij uitstek het document waarmee schuldeiser en schuldenaar dit vereiste schriftelijk bewijs proactief vastleggen, in plaats van achteraf op zoek te moeten naar indirecte bewijselementen. Verschil met de leningsovereenkomst: net als in de omringende rechtsstelsels bevestigt een schuldbekentenis een reeds bestaande schuld, terwijl een leningsovereenkomst de lening zelf tot stand brengt — de uitlener stelt een bedrag ter beschikking en de lener verbindt zich tot terugbetaling. De schuldbekentenis is dus declaratoir: zij documenteert een verbintenis die al bestaat, bijvoorbeeld naar aanleiding van een eerdere lening zonder schriftelijke vastlegging, een niet-terugbetaald voorschot, of een andere schuld tussen particulieren of tussen een particulier en een onderneming. Het Belgisch bewijsrecht kent aan de "goed voor"-vermelding echter een specifiek gewicht toe dat bij een gewone leningsovereenkomst niet op dezelfde manier speelt. Verjaring: op een schuldbekentenis is de gewone verjaringstermijn van 10 jaar voor persoonlijke rechtsvorderingen van toepassing (art. 2262bis oud BW), tenzij een kortere bijzondere verjaringstermijn geldt op grond van de aard van de onderliggende schuld. Het is dan ook aangewezen om de datum van ondertekening en, indien van toepassing, het aflossingsschema nauwkeurig te documenteren. Partijen: de schuldenaar (die de schuld erkent) en de schuldeiser. Essentiële bedingen: het erkende bedrag (bij voorkeur ook voluit in letters via een "goed voor"-vermelding), de oorzaak van de schuld, het aflossingsschema of de termijn van terugbetaling, een eventueel rentebeding, en de gevolgen van niet-nakoming. Veelgemaakte fouten: het ontbreken van de "goed voor"-vermelding met het bedrag voluit in letters, het niet vermelden van de oorzaak van de schuld (wat de bewijswaarde verzwakt), het ontbreken van een concreet aflossingsschema, en het verwarren van de schuldbekentenis met een leningsovereenkomst terwijl de onderliggende situatie feitelijk verschilt.

Informatie om aan te passen

• Naam van de schuldenaar

• Adres van de schuldenaar

• Naam van de schuldeiser

• Adres van de schuldeiser

• Erkend schuldbedrag

• Erkend schuldbedrag voluit in letters ("goed voor"-vermelding)

• Oorzaak van de schuld

• Aflossingsschema of terugbetalingswijze

• Rentepercentage per jaar (indien van toepassing)

• Uiterste datum van volledige terugbetaling

• Datum van ondertekening

Personaliseer uw sjabloon

Veelgestelde vragen

Moet ik "goed voor" schrijven op een Belgische schuldbekentenis?

Ja, dit wordt sterk aangeraden. Artikel 1326 van het oud Burgerlijk Wetboek (thans opgenomen in art. 8.16-8.18 nieuw BW) vereist voor een onderhandse akte waarbij één partij zich verbindt tot betaling van een geldsom, een handgeschreven "goed voor"-vermelding met het bedrag voluit in letters. Zonder deze vermelding riskeert het document te worden herleid tot een louter begin van bewijs door geschrift, dat moet worden aangevuld met andere bewijselementen.

Wat is de verjaringstermijn van een schuldbekentenis in België?

In beginsel geldt de gewone verjaringstermijn van 10 jaar voor persoonlijke rechtsvorderingen, overeenkomstig artikel 2262bis van het oud Burgerlijk Wetboek, tenzij een kortere bijzondere verjaringstermijn van toepassing is op de onderliggende schuld.

Wat is het verschil tussen een schuldbekentenis en een leningsovereenkomst in België?

Een leningsovereenkomst regelt de lening zelf: de uitlener stelt een bedrag ter beschikking en de lener verbindt zich tot terugbetaling. Een schuldbekentenis bevestigt daarentegen een reeds bestaande schuld, ongeacht de oorzaak daarvan, en dient vooral als bewijsmiddel — met dien verstande dat het Belgisch bewijsrecht aan de "goed voor"-vermelding een specifiek gewicht toekent dat bij een gewone leningsovereenkomst niet op dezelfde manier speelt.

Is een schuldbekentenis boven €3.500 verplicht schriftelijk?

Ja, krachtens artikel 8.9 van het nieuw Burgerlijk Wetboek moet een rechtshandeling boven €3.500 in beginsel door een geschrift worden bewezen, behoudens een begin van bewijs door geschrift aangevuld met andere bewijsmiddelen, of een wettelijke uitzondering. De schuldbekentenis levert precies dit vereiste schriftelijke bewijs.

Wat gebeurt er als de schuldenaar niet op tijd terugbetaalt?

De schuldenaar raakt na ingebrekestelling in verzuim en is dan de wettelijke rente verschuldigd over het achterstallige bedrag. De schuldeiser kan bovendien directe terugbetaling van het volledige resterende bedrag vorderen en de gemaakte invorderingskosten verhalen.

Bijbehorende sjablonen